Vườn quốc gia Pù Mát ở Nghệ An hấp dẫn du khách bởi các hoạt động khám phá núi rừng hùng vĩ, sông suối thác nên thơ, hệ động - thực vật phong phú, và những nét văn hóa đặc sắc của cộng đồng người Thái, người Đan Lai.


Hệ sinh thái Vườn quốc gia Pù Mát

Với diện tích vùng lõi 94.804ha và vùng đệm 86.000ha, Vườn quốc gia Pù Mát trải rộng trên 3 huyện Tương Dương, Con Cuông và Anh Sơn của tỉnh Nghệ An; có đường ranh phía Nam chạy dọc theo biên giới Việt Lào. Tên Vườn gắn với đỉnh núi Pù Mát cao nhất trong khu vực, 1.841m so với mực nước biển. Hiếm có du khách nào chinh phục được đỉnh núi này dù trước đó có thể họ đã đứng dang tay trên đỉnh Fasipan.

Vườn quốc gia Pù Mát có tính đa dạng sinh học cao, đại diện cho hệ sinh thái rừng nhiệt đới và á nhiệt đới của khu vực Bắc Trường Sơn. Qua các cuộc khảo sát đã xác định nơi đây có sự phân bố của nhiều loài động - thực vật quý hiếm.

- Hệ thực vật Vườn quốc gia Pù Mát đã ghi nhận 2.494 loài, 931 chi thuộc 202 họ, trong đó có 70 loài nằm trong sách đỏ Việt Nam. Cây gỗ: pơ mu, samu, sa mộc quế phong, giáng hương quả to, gụ lau, lát hoa, sến mật... Cây thuốc: hà thủ ô trắng, thường sơn, củ mài, thổ nhục linh, thiên nhiên kiện..., hiếm có là hoàng nàn, hoàng đằng, ba kích, bình vôi. Cây cảnh: phong lan, cau dừa, tuế... Cây thực phẩm: cà ổi Bắc Giang, đại hái, bứa, vả...

- Hệ động vật rừng quốc gia Pù Mát đa dạng với 1746 loài. Hệ thú có 132 loài, quý hiếm là Voi, Hổ, Sao la, Vượn đen má trắng, Chà vá chân nâu, Khỉ đuôi lợn, Mang trường sơn, Chó sói lửa, Cầy vằn, Gấu ngựa... Hệ chim có 361 loài, tiêu biểu là Trĩ sao, Công, Gà lôi trắng, Gà tiền, Hồng hoàng, Niệc cổ hung, Diều cá bé... Cùng 33 loài lưỡng cư, 53 loài bò sát, 83 loài cá; và 1084 loài côn trùng, trong đó bao gồm 459 loài bướm, 78 loài kiến.

Vườn quốc gia Pù Mát cũng là nơi cư trú lâu đời của cộng đồng người Thái. Họ sinh sống ở hầu hết các thôn bản, trong các nhà sàn bằng gỗ với nghề trồng lúa nước, trồng cây lương thực, làm rẫy, trồng màu; chăn nuôi gia súc gia cầm; làm các sản phẩm mây tre đan, dệt vải thổ cẩm truyền thống với màu sắc sặc sỡ và bền đẹp.

- Chiếm số ít là dân tộc Kinh, chủ yếu sống ở thị trấn Con Cuông; và dân tộc Đan Lai, tập trung tại 3 bản Cò Phạt, Bản Cồn và Bản Búng thuộc xã Môn Sơn nằm ở phía Đông Nam của Vườn quốc gia Pù Mát. Tương truyền, Đan Lai còn là tộc người ngủ ngồi duy nhất ở Việt Nam, buổi tối người Đan Lai thường đốt lửa và làm que chống hình chữ X, tựa cằm vào đó ngủ, mà vẫn giữ được tư thế ngồi để thú rừng sợ không dám đến gần.


Du lịch Vườn quốc gia Pù Mát

Với cảnh quan đẹp hùng vĩ, thiên nhiên hoang sơ, và bản sắc văn hóa đậm đà của các dân tộc địa phương, Pù Mát đang trở thành điểm đến cuốn hút những bước chân khám phá. Các tour du lịch Vườn quốc gia Pù Mát điển hình như:

Thác Khe Kèm	Rừng Săng Lẻ
Du thuyền sông Giăng	Khe nước mọc
Đập Phà Lài	Làng dệt thổ cẩm Yên Thành

Ngoài ra, rừng nguyên sinh Pù Mát, hang Thắm Nàng Màn, Rốn Cô Tiên, bản Cò Phạt... cũng là các tuyến điểm hấp dẫn du khách. Hơn nữa, đến khám phá Vườn quốc gia Pù Mát sẽ là dịp để du khách giao lưu văn hóa, văn nghệ, múa lăm vông, nhảy sạp, uống rượu cần bên ánh lửa bập bùng trong đêm lửa trại.


Ăn gì ?

Trụ sở Vườn quốc gia Pù Mát có khu vực khá rộng để phục vụ du khách ăn uống, thưởng thức đặc sản miền Tây Nghệ An như “Cơm lam Kẻ Quạ, cá mát sông Giăng”, cá lăng, tôm sông, chạch, bê, ếch, rau sắng, rau bò khai, măng rừng...


Ở đâu ?

Nhà khách Vườn quốc gia Pù Mát có 35 phòng nghỉ đầy đủ tiện nghi như: tắm nóng lạnh, điều hòa, tivi, tủ lạnh... chia thành các loại phòng và giá cả khác nhau, có cả biệt thự mini, cho du khách lựa chọn theo nhu cầu. 

Trải nghiệm hơn, bạn có thể ở homestay tại các bản du lịch cộng đồng như: bản Nưa, bản Xiềng, bản Yên Thành, bản Khe Rạn. Ngoài ra, thị trấn Con Cuông (cách trụ sở Vườn khoảng 2km) cũng có một số nhà nghỉ và khách sạn.


Mùa nào ?

Vườn quốc gia Pù Mát nằm trong vùng nhiệt đới gió mùa, và chịu ảnh hưởng lớn của dãy Trường Sơn nên khí hậu ở đây có sự phân hóa và khác biệt so với trong khu vực.

- Mùa khô lạnh từ tháng 12 đến tháng 3 năm sau. Trong đó, từ tháng 12 đến tháng 2, do chịu ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc nên nhiệt độ trung bình trong các tháng này xuống dưới 20oC và tháng giêng có thể xuống dưới 18oC. Tháng 3, khu vực Vườn quốc gia Pù Mát thường có mưa phùn mùa xuân.

- Mùa hè từ tháng 4 đến tháng 7, do có sự hoạt động của gió Tây nên thời tiết khô nóng. Nóng nhất vào tháng 6 và 7.
- Mùa mưa bắt đầu từ tháng 8 đến tháng 11 hàng năm. Lượng mưa tập trung nhiều vào tháng 9, tháng 10.

Ngoài ra, vào tháng 8 âm lịch là mùa cá Mát, khi qua thác đầu nguồn sông Giăng, bạn sẽ thấy cá Mát bơi lượn nghiêng mình trắng bạc. Đây là món đặc sản ở Vườn quốc gia Pù Mát, vừa lành, vừa bổ, thịt lại thơm ngon, mỡ béo, ít xương.


* Ban quản lý Vườn quốc gia Pù Mát

- Địa chỉ: xã Chi Khê, huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An
- Phòng quản lý:  0383.87.3374
- Phòng du lịch:   0383.87.3070 - 0383.873.471